Đứt dây chằng chéo trước đầu gối là tình trạng thường xảy ra đối với một số người vận động chân quá sức như: Các vận động viên thể thao, các cầu thủ bóng đá và người bị tai nạn lao động,…Bệnh này sẽ trở nên tồi tệ hơn khi bạn để lâu không điều trị. Có lẽ bạn không biết mình bị đứt dây chằng?.

Sau đây, BS Lê Văn Quỳnh – Chuyên phẫu thuật dây chằng chéo  giúp bạn giải đáp thắc mắc về nguyên nhân, dấu hiệu và các cách điều trị của đứt dây chằng đầu gối.

Đứt dây chằng chéo trước: nguyên nhân – dấu hiệu – biến chứng

Đứt dây chằng chéo trước là hiện tượng đứt dây chằng chéo ở trung tâm khớp gối. Có thể là bị đứt, rách một phần hoặc đứt toàn bộ dây chằng tùy vào mức độ vận động các bạn. Khi bị đứt người bệnh sẽ cảm thấy đau đớn và không thể di chuyển như trước.

Dut day chang cheo truoc la gi
Đứt dây chằng chéo trước là gì?

Nguyên nhân bị đứt dây chằng

Nguyên nhân thông thường sẽ đến từ 2 yếu tố trực tiếp và gián tiếp:

Trực tiếp: Nguyên nhân này chiếm tỉ lệ thấp (<30%). Lý do bị đứt dây chằng chủ yếu là do va chạm mạnh trực tiếp vào vùng khớp gối gây, thường gặp trong các trường hợp như: Bóng đá, bóng rổ,…hoặc là do tai nạn giao thông.

Gián tiếp: Nguyên nhân này chiếm tỉ lệ cao (>70%). Lý do chủ đạo thường do chấn thương khi chơi các môn thể thao, hay đang chạy rồi chuyển hướng đột ngột trong khi bàn chân đang giữ nguyên. Hoặc khi nhảy lên và tiếp đất không đúng cách.

Dấu hiệu triệu chứng khi bị đứt dây chằng chéo trước

Người bị đứt dây chằng chéo trước đều có các biểu hiện đặc trưng sau:

  • Người bệnh có thể nghe tiếng “Rắc” sau khi chấn thương. Sau đó, kéo theo một số dấu hiệu như: Sưng gối, vận động cảm thấy đau nhức,..hiện tượng nảy sẽ tự lành sau một vài tuần.
  • Đau nhức là tình trạng không thể tránh khỏi khi bị đứt dây chằng chéo trước.
  • Lỏng gối: Người bệnh sẽ có cảm giác đi lại khó, chân yếu, chân bị lỏng gối khó khăn trong việc đứng lên. Hơn thế nữa là bị té ngã khi chạy nhanh hoặc leo cầu thang bộ.
  • Teo cơ: Đùi và khớp gối bên vết thương sẽ nhỏ dần so với bên còn lại. Triệu chứng này xuất hiện khá muộn bởi vì tình trạng khớp gối lúc này đã bị lỏng do lâu ngày không vận động.
Dau hieu bị dut day chang cheo truoc
Dấu hiệu bị đứt dây chằng chéo trước

Hậu quả khi bị đứt dây chằng chéo trước

Đứt dây chằng chéo trước là tình trạng khá phổ biến ở thời điểm hiện nay. Hội chứng này sẽ khiến người bệnh sẽ không thể thực hiện được các động tác đi lại từ đơn giản đến phức tạp trong sinh hoạt hằng ngay một người bình thường.

Hơn thế nữa, nếu bạn để lâu thì sẽ gây tổn thương lên các bộ phận khác liên quan đến đầu gối như: rách sụn chêm, giãn các dây chằng khác, thoái hóa khớp,….

dut-day-chang-cheo-truoc

Khi người bệnh bị đứt dây chằng trước kéo dài sẽ kéo theo rất nhiều hệ lụy nguy hiểm. Do đó, chúng tôi đã liệt kê một số dấu hiệu ở bên dưới nhằm giúp các bạn tránh để bệnh quá lâu.

Đứt dây chằng chéo trước có cần mổ không?

Hầu hết việc lựa chọn phương pháp điều trị cho bệnh đứt dây chằng chéo trước dựa vào những yếu tố như mức độ tổn thương, các tổn thương phối hợp, độ tuổi, nhu cầu vận động của bệnh nhân,… Vì vậy, việc tìm được đúng phương pháp điều trị cho đứt dây chằng chéo trước không hề đơn giản.

Và có một số trường hợp bắt buộc phẫu thuật để bảo toàn khớp gối của bệnh nhân. Tuy nhiên đó chỉ là một số trường hợp. Nếu đứt dây chằng nhẹ bệnh nhân có thể trao đổi với bác sĩ để chọn lựa biện pháp khác mà vẫn cho ra được kết quả mà bệnh nhân mong muốn.

Đứt dây chằng chéo trước có thể tự lành được nhưng điều này sẽ không đúng với tất cả trường hợp. Với các chuyên gia của Dr.Quynh thì chỉ ở trường hợp đứt dây chằng chéo trước bán phần thì mới có thể tự lành. Nhưng cũng tùy thuộc vào các yếu tố như vị trí bị đứt, thời gian xảy ra tai nạn,..

Chỉ định mổ dây chằng chéo trước

  • Dây chằng chéo đã đứt hoàn toàn hoặc đứt 1 phần nhưng không còn khả năng đứng vững nữa.
  • Đã trải qua quá trình tập phục hồi chức năng nhưng đầu gối không có dấu hiệu hồi phục
  • Có nhu cầu vận động cao khớp gối
  • Có teo yếu các cơ đùi hay cẳng chân do khớp gối lỏng lẻo, đau gối
  • Dấu hiệu lỏng gối rõ

Khi nào thì phẫu thuật dây chằng chéo đầu gối tốt nhất sau chấn thương

Bao lâu thì mổ phụ thuộc vào tình trạng sau chấn thương. Nếu như ngay sau chấn thương đầu gối các phần tổn thương khác như mô mềm, xương, cơ… làm bạn không đau nhiều. Thì Bác sĩ có thể khám đánh giá chính xác mức độ lỏng gối của bạn.

Nhưng đa phần là tổn thương sau chấn thương khiến bạn đau nhiều. Làm hạn chế khả năng đánh giá của Bác sĩ. Do vậy mà ngay cả khi có MRI đứt hoàn toàn dây chằng chéo trước. Vẫn không đủ cơ sở để chỉ định mổ khớp gối.

Nhưng nếu có thể đánh giá sớm tình trạng lỏng gối. Việc phẫu thuật có thể được thực hiện để mổ nối 2 đầu dây chằng lại với nhau.

Ngược lại không thể đánh giá sớm. Thì sau khi phần mềm bớt sưng nề, bệnh nhân sẽ được đánh giá tình trạng lỏng gối và được chỉ định chụp MRI. Lúc này nếu có đứt hoàn toàn. Thì phẫu thuật nội soi tái tạo dây chằng chéo trước sẽ được thực hiện.

Điều trị phẫu thuật đứt dây chằng chéo trước đầu gối bằng cách nào

Hiện nay, các nền y học hàng đầu trên thế giới cũng như là Việt Nam đã và đang tích cực tìm ra các phương pháp điều trị bệnh đứt dây chằng đầu gối một cách tốt nhất. Trong đó, có 2 cách nổi bật đó là phẫu thuật mổ mở và phẫu thuật nội soi.

Có những trường hợp không cần phẫu thuật nhưng cũng có những trường hợp bắt buộc phẫu thuật. Lúc ấy người bệnh sẽ được chỉ định điều trị bằng phương pháp phẫu thuật mổ mở hay mổ nội soi. Do sự phát triển của khoa học và đặc biệt là chuyên ngành nội soi. Mà hầu hết các phẫu thuật mổ đứt dây chằng khớp gối được thực hiện qua nội soi khớp gối.

Tuy nhiên, nếu bệnh nhân bị tổn thương quá nhiều dây chằng gối. Đầu gối có 4 dây chằng: chéo trước, chéo sau, dây chằng bên trong, dây chằng bên ngoài. Hay có các tổn thương khác kèm theo như gãy xương, hay rách sụn chêm mà không thể sửa chữa được bằng nội soi. Lúc ấy sẽ cần phẫu thuật mổ mở để sửa chữa các dây chằng.

  1. Nội soi là phương pháp tiên tiến nhất hiện nay được sử dụng để điều trị. Thông qua các ống soi đưa và vào khớp gối. Bác sĩ sẽ quan sát các tổn thương bên trong của đầu gối: dây chằng chéo trước, dây chằng chéo sau, sụn chêm trong, sụn chêm ngoài, mặt khớp… Các tổn thương sẽ được hiển thị ra màn hình. Các tổn thương có thể thấy trên màn hình nội soi là:
    • Đứt dây chằng chéo trước bán phần ( một phần) hay hoàn toàn: dây chằng chéo có thể bị tiêu đi có khi chỉ còn lại dấu tích của nơi bám dây chằng ở đầu xương chày và đầu xương đùi
    • Có đứt dây chằng chéo sau kèm theo hay không? Đối với chấn thương đầu gối nặng thì đứt hoàn toàn cả chéo trước và chéo sau là rất dễ xảy ra. Dẫn đến biến chứng trật khớp gối.
    • Có rách sụn chêm bên trong hay bên ngoài hay không? Việc xác định rõ sự nguyên vẹn của sụn chêm đặc biệt quan trọng vì sụn chêm là cơ quan giúp nâng đỡ bên trong khớp gối. Sụn chêm bị rách khiến việc đi lại của bệnh nhân sẽ khó khăn. Thường gây đau hay lục cục trong khớp gối khi di chuyển. Biến chứng thoái hoá mặt khớp sớm sau này
    • Mặt khớp gối có còn toàn vẹn hay không? Mặt khớp có sụn khớp tiết ra chất nhầy khớp, mặt khớp trơn láng. Phối hợp với các dây chằng chéo trước chéo sau giúp cho gối vận động trơn tru và dễ dàng. Khi mặt khớp bị hư khiến đi lại gây đau, lâu dần thoái hoá khớp gối nặng làm mất chức năng của chân đó ( không đi lại được nữa)
    • Việc điều trị sẽ tuỳ thuộc vào các tổn thương ở trong khớp gối: đứt dây chằng sẽ được khâu nối hoặc tái tạo mới bằng gân tự thân hoặc gân nhân tạo. Rách sụn chêm sẽ được cắt lọc và khâu lại. Mặt khớp hư bong tróc có thể được cắt lọc và khoan kích tuỷ, hay ghép sụn… Tuỳ vào kích thước của mảnh sụn bong tróc của mặt khớp gối.
  2. Phương pháp mổ mở: hiện nay ít được dùng, chỉ áp dụng khi tổn thương nhiều dây chằng như: đứt hoàn toàn chéo trước, chéo sau, dây chằng bên trong, bên ngoài.

Tùy vào thể trạng sức khỏe của mỗi người mà các bác sĩ, chuyên gia sẽ đưa ra phương pháp mổ phù hợp. Việc khám và điều trị từ Bác sĩ luôn luôn đồng hành với việc tư vấn cho bệnh nhân. Các can thiệp trên bệnh nhân luôn được giải thích kĩ để bệnh nhân kí cam kết điều trị. Vì thủ thuật phẫu thuật nào cũng luôn có các nguy cơ biến chứng. Nên bệnh nhân cần kí cam kết đồng ý điều trị và đồng ý với chi phí điều trị. Nhất là chi phí mổ đứt dây chằng chéo trước thường là cao hơn nhiều so với các kĩ thuật điều trị khác.

Biến chứng gì có thể xảy ra khi mổ dây chằng chéo trước ( biến chứng khi phẫu thuật)

Với bất kỳ ca phẫu thuật nào cũng có ưu điểm và khuyết điểm. Đối với phẫu thuật nội soi tái tạo dây chằng chéo trước cũng vậy. Đôi lúc bệnh nhân cũng phải đối mặt với một ít rủi ro sau đây:

  • Tai biến của thuốc gây mê, gây tê trên hô hấp, tim mạch trong quá trình phẫu thuật như: trụy tim, suy hô hấp,… Nhưng bạn cũng đừng lo lắng việc này có thể được xử lý cấp cứu hỗ trợ tùy vào mức độ cụ thể của biến chứng.
  • Chảy máu vết mổ hoặc tê bì vùng da quanh vết mổ.
  • Lỏng khớp gối sau khi phẫu thuật
  • Huyết khối tĩnh mạch
  • Hạn chế tần suất, biên độ vận động của khớp gối
  • Tổn thương sụn chêm dẫn đến rối loạn sự phát triển của xương về sau.

Các biến chứng này có thể xảy ra nhưng tỉ lệ rất thấp. Coi như không đáng kể.

Sau mổ phẫu thuật nội soi thì mất bao lâu mới có thể vận động bình thường

Bệnh nhân sẽ được nhập viện và phẫu thuật ngay trong ngày khám bệnh. Nếu như tình trạng sức khỏe ổn định.

  • Thời gian thực hiện ca phẫu thuật nội soi thường mất khoảng 1 đến 2 giờ. Và sau khi phẫu thuật bệnh nhân sẽ nằm hậu phẫu khoảng 2 giờ cho bệnh nhân dần ổn định. Sau ấy bệnh nhân sẽ được chuyển về lại khoa để theo dõi và điều trị tiếp
  • Sau phẫu thuật bệnh nhân vẫn phải ở lại bệnh viện để điều trị bằng thuốc. Theo dõi tình trạng vết thương tầm 5 đến 7 ngày nếu không có vấn đề xảy ra có thể xuất viện.

Trung bình thời gian lành sau tái tạo dây chằng là 3 tháng. Nhưng để tạo ra các sợi collagen như lúc đầu để có thể phục hồi hoàn toàn khớp gối thì cần ít nhất 6 tháng. Từ tháng thứ 6 bạn có thể vận động lại bình thường và hoàn toàn không bị hạn chế bởi các tổn thương của đứt dây chằng chéo trước gây ra. Sức mạnh chân có thể đạt đến 95% so với lúc trước.

TOP10 câu hỏi không nên bỏ qua nếu dây chằng đầu gối bị đứt

Bệnh nhân bị đứt dây chằng chéo trước hay chéo sau thường vẫn có thể đi lại được. Nhưng thường than phiền về việc đi lại khó khăn khi bước lên cầu thang, cảm giác bước hụt, chân bước không thật. Đi lại dễ té ngã, đặc biệt là khi chạy sẽ rất khó khăn, dễ té ngã.

Nhưng đôi khi đối với bệnh nhân trẻ tuổi, cơ bắp, vận động thể thao thì triệu chứng có thể khó phát hiện mặc dù gối đã rất lỏng lẻo. Lí do vì những bệnh nhân này có cơ tứ đầu đùi rất to, chắc, khoẻ. Bù trừ lại và hỗ trợ khớp gối vận động trơn tru. Nên bệnh nhân thường không để ý tới. Đặc biệt những bệnh nhân này thường khai tiền sử có chấn thưỡng đầu gối với tiếng rắc ở trong đầu gối khi chấn thương. Đau trong một thời gian ngắn nhưng sau đó thì hết đau. Các bệnh nhân này thường để lâu khó phát hiện. Nếu đến trễ có thể bị thoái hoá khớp gối nặng, hư mặt khớp và teo cơ đùi.

  • Tình trạng lỏng lẻo của khớp gối tăng dần và dẫn đến việc tổn thương sụn chêm. Theo thống kê của Dr.Quynh tỉ lệ người bị rách sụn ngay sau thời điểm đứt dây chằng chéo trước chiếm đến ⅓.
  • Lớp sụn đầu gối thường bị tổn thương sau khi khớp gối bị rách hoặc đứt. Dù già hay trẻ thì tình trạng này sẽ làm gia tăng tốc độ tiến triển thoái hóa khớp gối của người bệnh.

Đứt dây chằng chéo trước là  có nhiều mức độ từ nhẹ là đứt 1 phần hay nặng là đứt rời 2 đầu dây chằng chéo trước. Nếu 2 đầu đứt vẫn còn dính với nhau thì khả năng lành còn tốt. Nhưng nếu đã đứt rời 2 đầu dây chằng với nhau thì khả năng lành gần như không thể.

Chỉ định mổ dây chằng chéo trước trong các trường hợp sau:

  • Dây chằng chéo đã đứt hoàn toàn hoặc đứt 1 phần nhưng không còn khả năng đứng vững nữa.
  • Đã trải qua quá trình tập phục hồi chức năng nhưng đầu gối không có dấu hiệu hồi phục
  • Có nhu cầu vận động cao khớp gối
  • Có teo yếu các cơ đùi hay cẳng chân do khớp gối lỏng lẻo, đau gối

Bệnh viện Trưng Vương và Bệnh viện Nam Sài Gòn với đội ngũ Bác sĩ Chuyên gia về Chỉnh Hình – Y Học Thể Thao được đào tạo chuyên sâu. Với hàng trăm đến cả ngàn ca mỗi năm được phẫu thuật tại BV. Tất cả đều hồi phục tốt và lấy lại được chức năng khớp gối.

Bệnh nhân đến mổ được thanh toán BHYT và có cả Bảo hiểm bảo lãnh ( tại BV Nam Sài gòn).

Bác sĩ Quỳnh là chuyên gia hàng đầu về phẫu thuật dây chằng chéo đầu gối. Tốt nghiệp Đại Học Y Dược TPHCM hệ chính quy. Kinh nghiệm 7 năm làm việc tại các BV lớn với các chuyên gia đầu ngành.

  • Chứng chỉ Thay khớp – Nội soi
  • Chứng chỉ Tiêm khớp Tiêm gân
  • Nguyên Bác sĩ hợp tác tại các BV: Trưng Vương, Nam Sài Gòn, Hồng Đức, An Sinh, PK Hoàn Mỹ, BV Shingmark Đồng Nai

Chi phí phẫu thuật đứt dây chằng chéo trước chưa có bảo hiểm là vào khoảng 30 tới 40 triệu. Chi phí cụ thể có thể thay đổi tùy vào những cơ sở y tế và bác sĩ thực hiện phẫu thuật khác nhau. Mổ BHYT nếu đúng tuyến thì bệnh nhân sẽ được miễn giảm đến 80% thì trái tuyến bệnh nhân chỉ được miễn giảm 48%. Dao động cho chi phí mổ trung bình ở BV nhà nước và có bảo hiểm khoảng 20-25 triệu.

Xem chi tiết: Chi phí mổ đứt dây chằng chéo trước tại đây [Giá cập nhật 2022]

Mổ dây chằng chéo trước nếu như mổ tại Bệnh viện công thì thời gian nằm từ 1 tuần đến 10 ngày. Vì khi nhập viện phải chờ đợi làm xét nghiệm và lên lịch mổ chương trình. Nếu như lượng bệnh nhân đông thì sẽ đăng ký lần lượt và ưu tiên bệnh nhân nặng trước để mổ trước. Thời gian trung bình từ 1 đến 5 ngày chờ xếp lịch mổ. Sau khi mổ thì thường sẽ nằm lại Bệnh viện 3 đến 5 ngày để theo dõi sau mổ. Vì vậy mà thời gian trung bình từ 1 tuần đến 10 ngày.

Tuy nhiên thì đối với mổ dịch vụ ( mổ yêu cầu) thì thời gian này có thể ngắn hơn. Thời gian chờ xếp lịch ngắn hơn và thời gian lên lịch mổ sẽ nhanh hơn. Chi phí mổ dịch vụ sẽ luôn cao hơn mổ chương trình. Hãy cân nhắc tài chính trước khi đăng ký.

Mổ tại Bệnh viện tư nhân thường sẽ được xếp lịch mổ sớm và phù hợp nhất với thời gian của bệnh nhân. Bệnh nhân có thể được khám và mổ trong ngày nhưng chi phí thường cao hơn so với Bệnh viện công. Thông thường là xếp lịch nhập viện hôm nay và ngày hôm sau sẽ mổ

Thời gian đầu gối bị sưng đau nhiều nhất là trong 2 đến 3 ngày đầu. Trong vòng 1 tuần đầu sẽ sưng đau nhiều nhất sau đó giảm dần. Và thường trong 2 tuần sẽ hết sưng sau. Nếu sưng nóng đỏ đau vùng khớp gối kéo dài cần chú ý có rỉ mủ ra từ khớp gối hay không? Có sốt không? Hãy giữ liên lạc với Bác sĩ mổ và nhận tư vấn sớm và kịp thời. Vì nó có thể là dấu hiệu của nhiễm trùng khớp gối. Một trong các biến chứng của mổ nội soi tái tạo dây chằng chéo trước bị đứt

Ngay sau khi hết thuốc tê sau mổ. Bệnh nhân nên tập cử động các ngón chân và cổ chân để tưới máu và hồi lưu máu tốt. Chân sẽ ít bị sưng. Bệnh nhân sau 2 – 3 ngày đầu là bớt đau nhiều nên bắt đầu thực hiện tập ngón chân, cổ chân, bàn chân và tập nâng chân đau bằng tay lành và bằng chân lành. Sau đó khi bớt đau thì bắt đầu tự nâng chân lành và tập gập duỗi nhẹ khớp gối, đến khi đau thì ngưng lại.

Vậy nên khoảng 2 đến 3 ngày là có thể đi lại được với sự hỗ trợ từ nạng gỗ. Chống nạng và đi nhón nhẹ từ từ bằng chân không đau rồi đến chân đau.

Biện pháp phòng ngừa đứt dây chằng chéo trước

Tuy đứt dây chằng chéo trước là bệnh dễ điều trị. Nhưng khi bạn mắc phải thì sẽ mất rất nhiều tiền bạc và thời gian. Do đó, chúng tôi khuyến cáo bạn nên thực hiện một số biện pháp phòng ngừa mà DrQuynh đã liệt kệ dưới đây:

  • Khởi động thật kỹ trước khi chơi các môn thể thao như: bóng đá, bóng rỗ,…
  • Tập các bài tập tăng cường cơ bắp chân, đảm bảo sự cân bằng giữa sức mạnh và cơ chân.
  • Tập các bài tập  tăng cường sức mạnh vùng hông, xương chậu và bụng dưới.
  • Tập thêm các kỹ thuật nhảy, xoay, chuyển hướng và tiếp đất an toàn, hạn chế chấn thương.
  • Khi chơi các môn thể thao hạn chế tối đa các trường hợp va chạm mạnh với đối phương
  • Bổ sung thêm các thực phẩm tốt cho xương

Trên đây là những thông tin cần thiết mà DrQuynh gửi đến bạn, nếu bạn nghi ngờ hoặc đang bị đứt dây chằng chéo trước. Bạn cần liên hệ với bác sĩ ngay để được tư vấn, hướng dẫn và có phương pháp điều trị phù hợp tránh để lại những hệ quả không mong muốn.

[btn_dowload] ĐỪNG QUÊN XEM: Chi phí mổ đứt dây chằng chéo trước có bảo hiểm Bác sĩ mổ dây chằng giỏi TPHCM Đứt dây chằng chéo trước có cần mổ không ⚡️ TOP10 giải đáp không nên bỏ qua
5/5 - (81 bình chọn)
Subscribe
Notify of
guest
6 bình luận
Most Voted
Newest Oldest
Inline Feedbacks
View all comments
Minh Tuan
Minh Tuan
5 months ago

Chào bác sỹ tôi năm nay 35tuổi bị đứt dây chằng chéo trước gối trái lần 1 cách đây 4 năm, tháng 4/2022 đi đá bóng và bị đứt lần dây chằng chéo trước lần 2 và rách sụn chêm , nếu mổ lần 2 thì mổ 1 lần là xong hay phải chia làm nhiều lần và thời gian phẫu thuật lâu ko mong bác sỹ tư vấn giúp

Khách truy cập
Khách truy cập
5 months ago

bố tôi 60 tuổi bị chấn thương đầu gối. bác sỹ bảo, ở tuổi này không nối được dây chằng nữa. bố em có bênh nền là Viêm đa khớp. bệnh tuổi già là Thoái hóa nữa. Có phải không ạ?

Khách
Khách
5 months ago

Chào bác sĩ! Em bị đứt dây chằng chéo trước và để hơn 1 năm mới phẫu thuật,hiện tại mổ đc gần 2 năm mà bây giờ chơi thể thao như đá bóng,đá cầu,cầu lông hễ đổi hướng hoặc vặn là bị khục ở đầu gối(nghe rất rõ) sau đó là đau nhói và sưng,co duỗi cũng khó khăn..Nhờ bác sĩ tư vấn giúp em về phương pháp điều trị ạ. Em năm nay 41 tuổi

6
0
Hỏi bác sĩ tại đâyx